Bliżej siebie – dalej od narkotyków

Bliżej siebie – dalej od narkotyków

Mimo naszych starań dorastające dzieci rzadko zachowują się tak, jakbyśmy chcieli. Wciąż stwarzają sytuacje, które nas niepokoją. Zmieniają zachowania, nawyki i sposób bycia. Przebywają gdzieś do późnych godzin nie wiadomo z kim, nie uczą się tyle, ile naszym zdaniem powinny, zaniedbują swoje zainteresowania, nie chcą z nami rozmawiać. Wchodzą w nowy okres życia, naśladują starszych, chcą upodobnić się do kolegów. To problemy związane z okresem dorastania i są one naturalnym elementem rozwoju, chociaż mogą nam się nie podobać. Dlatego nie zawsze należy reagować na każdą zmianę w zachowaniu dziecka paniką, bo nie musi ona oznaczać, że nasze dziecko jest zagrożone .

Są jednak sytuacje, których nie wolno bagatelizować – np. narkomania.

Masz prawo sądzić, że z dzieckiem dzieje się coś niedobrego, gdy zauważysz kilka z wymienionych niżej objawów równocześnie:

  • oddala się od ciebie, staje się obce, mimo, że wcześniej byliście blisko
  • wyraża niechęć do rozmów, unika kontaktu, kłamie
  • ma kłopoty z nauką, choć wcześniej dobrze sobie radziło, wagaruje
  • jest niecierpliwe, rozdrażnione
  • jest na zmianę pobudzone lub ospałe, sypia o dziwnych porach
  • znika często wciągu dnia z domu pod dowolnym pretekstem
  • wraca bardzo późno lub bez uzgodnienia nocuje poza domem
  • ma nowych znajomych, których nie chce zapraszać do domu
  • kwestionuje szkodliwość narkotyków, uważa, że powinny być zalegalizowane
  • ma nadmierny apetyt lub nie ma apetytu
  • ma przekrwione oczy, zwężone lub rozszerzone źrenice, przewlekły katar
  • w jego pokoju dziwnie pachnie, miewa fifki i fajki różnych kształtów, bibułki do skrętów, biały proszek, pastylki nieznanego pochodzenia, opalone folie aluminiowe, leki bez recept, nieznane chemikalia
  • z domu znikają pieniądze i wartościowe przedmioty

Co robić, gdy okaże się, że chodzi o narkotyki

Gdy masz pewność, że chodzi o narkotyki – zacznij działać, bo problem sam się nie rozwiąże. Nie działaj jednak pod wpływem emocji, nie rozpoczynaj rozmowy, gdy dziecko jest odurzone. Przygotuj się do rozmowy, zadbaj oto, by każde z was miało czas na tę rozmowę.

Wysłuchaj co ma dopowiedzenia na swoją obronę, ale nie daj się zwieść łatwym tłumaczeniom. Nie ufaj zapewnieniom, że znaleziony w jego pokoju narkotyk należy do kolegi. Nie daj się przekonać, że teraz taka moda i wszyscy biorą narkotyki. Nie uważaj za mniejsze zło, jeżeli mówi, że to „tylko trawka”. Nie obwiniaj się, kiedy mówi, że bierze z powodu kłopotów rodzinnych.

Jeżeli zbadasz, że był to incydent – daj mu szansę, nie traktuj jak narkomana. Porozmawiaj o konsekwencjach i zagrożeniach z powodu narkotyków, a także na temat presji i manipulacji ze strony grupy biorącej narkotyki. Powiedz, że złamało zasady, zawiodło twoje zaufanie i jak źle się z tym czujesz. Ustalcie nowe reguły i stosuj zasadę „ograniczonego zaufania” dopóki nie upewnisz się, że wszystko jest w porządku.

Jeżeli stwierdzisz, że dziecko ma już problem z powodu narkotyków, skorzystaj z pomocy specjalistów. Zdobądź adresy poradni lub specjalistów w zakresie uzależnień, którzy pomogą tobie i dziecku poradzić sobie z problemem. Wspólnie z terapeutą i dzieckiem ustalcie reguły postępowania i konsekwentnie ich przestrzegaj.

Jeżeli dziecko podejmie terapię, będzie potrzebowało od was dużo cierpliwości, zrozumienia i wsparcia.

Narkotyki i prawo

Posiadanie narkotyków jest czynem karalnym, ale łamanie prawa przez dziecko biorące narkotyki związane bywa także ze zdobywaniem pieniędzy. Mogą więc zdarzyć się kradzieże, wynoszenie wartościowych rzeczy, handel narkotykami, a także bójki i prostytucja.

Może zdarzyć się również, że twoje dziecko samo nie zażywa narkotyków, a jedynie handluje nimi dla chęci zysku. Powinno cię zaniepokoić, jeśli zauważysz, że posiada pieniądze z niewiadomego źródła, kupuje nowe, czasem drogie rzeczy, prowadzi niejasne interesy z kolegami.

Powinieneś wiedzieć, że:

  • posiadanie narkotyków zagrożone jest karą więzienia do lat 3
  • posiadanie znacznej ilości narkotyków zagrożone jest karą więzienia do lat 5 i grzywną
  • produkcja narkotyków zagrożona jest karą więzienia do lat 3. W przypadku produkcji znacznej ilości narkotyków przestępstwo zagrożone jest grzywną i karą więzienia na czas nie krótszy od lat 3
  • handel narkotykami zagrożony jest karą więzienia do lat 10
  • udzielanie lub nakłanianie do użycia narkotyków zagrożone jest karą więzienia do lat 5

Podstawa prawna: Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii z dnia 29 lipca 2005 r. (Dz. U. Nr 179 , poz. 1485)

Przykłady szkód zdrowotnych i społecznych związanych z przyjmowaniem substancji psychoaktywnych

Szkody zdrowotne – somatyczne

  • ostre zatrucie (przedawkowanie)
  • wychudzenie, wyniszczenie
  • zakrzepy w żyłach i zatory tętnicze
  • wirusowe zapalenie wątroby HBV, HCV, HDV, rzadziej HAV
  • zakażenia bakteryjne, w tym posocznice – np. gronkowiec złocisty
  • zapalenia płuc, oskrzeli, zatok,
  • owrzodzenie skrzydełek nosa i okolicy pod nosem
  • martwica przegrody nosowej
  • świerzb, grzybica
  • choroby przenoszone drogą płciową
  • patologie ciąży i porodu
  • napady drgawkowe
  • ropnie, ropowice skóry w miejscach po zastrzykach

Szkody zdrowotne – psychiczne

  • bezsenność
  • depresja/próby samobójcze
  • zaburzenia nastroju (agresja, drażliwość, przygnębienie, apatia)
  • zaburzenia pamięci
  • ostre i przewlekłe psychozy
  • zaburzenia seksualne
  • zespoły organiczne, np. otępienie
  • zaburzenia uczuciowości

Szkody społeczne

  • osłabienie więzi rodzinnych
  • bezdomność
  • bezrobocie
  • konflikty z prawem
  • inwalidztwo
  • utrata zdolności do samodzielnego i odpowiedzialnego funkcjonowania
  • obciążenie społeczeństwa pomocą socjalną

Mały słowniczek slangu związanego z narkotykami

Jeżeli usłyszysz te nazwy w rozmowach swoich dzieci i ich znajomych, nie wpadaj w panikę i nie traktuj ich jak potencjalnych narkomanów. Być może narkotyki pojawiły się w ich otoczeniu i warto na ten temat porozmawiać.

Podajemy przykładowe słownictwo, jednak należy pamiętać, że slangowy język młodzieżowy jest niezwykle żywy i ciągle przybywają nowe określenia.

Slangowe nazwy narkotyków zostały podane przy charakterystyce poszczególnych substancji.

Akcesoria do używania narkotyków:

  • do palenia, wdychania – lufka, fifka, fifa, bongo (fajka wodna) srebro, folia
  • dożylnie – sprzęt, strzykawka, igła, pompka, gary, garnki, łyżka

Handlarz narkotykami: diler

Końcowa faza działania narkotyku: zejście, zjazd, dół

Miejsce handlu narkotykami: bajzel

Narkotyki ogólnie: towar, dragi, czady, materiał

Narkoman: ćpun, grzejnik

Określenie osoby ze względu na rodzaj zażywanej substancji: trawiarz, zielarz (palacz marihuany), brałniarz (palacz heroiny), klejarz (zażywający środki wziewne)

Porcja narkotyku: działka, gram, giet, bit, setka (np. 100 mg amfetaminy), cent(1 cm3 heroiny), gruda, linia, ścieżka, kreska (porcja kokainy, amfetaminy)

Stan po zażyciu: kop, jazda, trzepanie, odlot, odjazd, podróż, kręcenie, śmiechawa, trip

Stan związany z odstawieniem narkotyku: głód, być na głodzie, skręt, absta

Zażyć narkotyk:

  • ogólnie – ćpać, brać, grzać, przygrzać, nagrzać się, zapodać, nawalić się, przyhajcować, rąbnąć sobie
  • dożylnie – dawać w kanał, wjechać, pukać, huknąć, cyknąć
  • palić – jarać, najarać się, spalić, przypalić, upalić się, kopcić, palić fifę
  • wciągać do nosa (amfetaminę, kokainę) – snifować, zasnifować
  • wziewnie – kirać, kleić się, dmuchać, przydmuchać, buchać

Zaburzenia psychiczne po zażyciu narkotyków: łapać paranoję, łapać flesze, łapać haluny

Zażywać nałogowo: być w ciągu, grzać

XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX

RADY DLA RODZICÓW – JAK UCHRONIĆ DZIECKO PRZED ZAŻYWANIEM ŚRODKÓW UZALEŻNIAJĄCYCH

  • Rozmawiaj ze swoim dzieckiem o paleniu papierosów, piciu alkoholu, używaniu narkotyków.
  • Rozwiewaj mity i koryguj błędne informacje, które dziecko uzyskało z różnych źródeł, najczęściej TV, filmów.
  • Wyjaśnij dokładnie dziecku, dlaczego nie powinno palić papierosów, pić alkoholu, używać innych środków uzależniających.
  • Wybierz najlepszy moment na rozmowę z dzieckiem.
  • Ucz się naprawdę słuchać tego, co dziecko do Ciebie mówi.
  • Nawiązuj do wypowiedzi dziecka, aby okazać mu, że go rozumiesz.
  • Obserwuj twarz dziecka i “język” jego ciała.
  • Wspieraj dziecko i dodawaj mu odwagi bez słów.
  • Używaj odpowiedniej tonacji głosu, gdy odpowiadasz dziecku.
  • W czasie rozmowy wtrącaj słowa i zwroty zachęcające dziecko do wypowiedzi, wskazujące na Twoje zainteresowania, oraz staraj się podtrzymać rozmowę.
  • Pomóż swemu dziecku polubić siebie.
  • Udzielaj mu wielu pochwał.
  • Chwal wysiłek a nie wyniki.
  • Nie porównuj wysiłków Twego dziecka z innymi.
  • Gdy korygujesz postępowanie dziecka, krytykuj jego działania, a nie dziecko.
  • Panuj nad swymi negatywnymi emocjami ( złością ).
  • Powierz dziecku konkretne działania.
  • Okaż dziecku, że go kochasz.
  • Pomóż swojemu dziecku rozwijać trwałe wartości.
  • Bądź wzorem dla swojego dziecka.
  • Pomóż swemu dziecku rodzić sobie z presją rówieśników.
  • Ucz dziecko cenić indywidualności innych ludzi.
  • Wyjaśnij dziecku, czym jest przyjaźń.
  • Daj dziecku wsparcie, aby umiało powiedzieć NIE.
  • Zachęcaj dziecko do sprawdzenia w praktyce, jak mówić NIE.
  • Poznaj fakty o piciu alkoholu i używaniu narkotyków przez młodzież.
  • Wykorzystaj pozytywną presję rówieśników.
  • Twórz własny kodeks rodzinny.
  • Zachęcaj swoje dziecko do zdrowej, twórczej aktywności.
  • Zachęcaj dziecko do uczestnictwa w różnych zajęciach szkolnych.
  • Wykonuj różne rzeczy razem z dzieckiem.
  • Współdziałaj z innymi rodzicami.
  • Wiedz, co zrobić, gdy podejrzewasz, że Twoje dziecko pali papierosy, pije alkohol, używa narkotyków.

10 zasad odpowiedzialnego rodzica

 

  1. Dążyć do bliskiego i szczerego kontaktu z dzieckiem
  2. Okazywać zainteresowanie sprawami dziecka
  3. Rozmawiać z dzieckiem na każdy temat
  4. Stawiać wyraźna granice: co wolno, a czego nie.
  5. Informować dziecko o zagrożeniach
  6. Być kategorycznym w sprawie używek
  7. Nie ignorować sygnałów ostrzegawczych.
  8. W razie zagrożenia podejmować działania.
  9. Szukać pomocy i wsparcia specjalistów
  10. Nigdy nie rezygnować z pomocy dziecku. Nie poddawać się.

 

 

Strona Pedagoga szkolnego w ZSP nr 2 w Koluszkach